History of Japan Politics

อ่านหนังสือ Japanization เขียนโดย อรรถจักร์ สัตยานุรักษ์ เขียนถึงประวัติและพัฒนาการของญี่ปุ่นในด้านต่างๆ น่าสนใจดี จดไว้ อันแรกเป็นเรื่องการเมือง

การเมืองญี่ปุ่นยุคใหม่ แบ่งเป็นยุคตามเหตุการณ์สำคัญๆ ได้ตามนี้

1. การปฎิรูปเมจิ
2. สงครามโลกครั้งที่สอง
3. การก่อตั้งพรรค LPD ปี 1955
4. ความพ่ายแพ้ของ LPD ปี 1993 การปฏิรูปเมจิ

• สร้างรัฐแบบใหม่ที่เป็นอันหนึ่งอันเดียวกันแท้จริง
• เริ่มระบบราชการใหม่ ที่พัฒนามาจากระบบซามูไร
  • ญี่ปุ่นเป็นสังคมที่อิงลายลักษณ์อักษรมานาน การย้ายคนจากระบอบซามูไรไปเป็นราชการ จึงทำได้ง่าย เพราะรู้หนังสืออยู่แล้ว
  • ระบบราชการสืบทอดค่านิยม 2 อย่างมาจากระบบซามูไร: ความจงรักภักดีต่อนาย และยกย่องคนมีความรู้ความสามารถ
  • พ่อค้ารวยขึ้นมาจากการปฏิรูปเมจิ ซามูไรที่ตกเป็นลูกไล่พ่อค้า เลยหันมาเป็นข้าราชการได้ง่ายขึ้น
• ระบบราชการสร้างในยุคล่าอาณานิคม จึงถูกบีบให้ต้องมีข้าราชการทหารที่เข้มแข็ง
• มหาวิทยาลัยโตเกียวสร้างขึ้นมาเพื่อสร้างคนที่หยิ่งในศักดิ์ศรีเพื่อระบบราชการ เพื่อให้ระบบเกียรติยศของราชการดำรงอยู่ต่อไปได้

สงครามโลกครั้งที่สอง

• ระบบราชการสามารถอยู่รอดจากการปฏิรูปจากสัมพันธมิตรมาได้
• เริ่มใช้การเมืองแบบเลือกตั้งระบอบรัฐสภา แต่ช่วงแรกการเมืองยังไม่นิ่ง เปลี่ยนตัวนายกบ่อย

ก่อตั้งพรรค LPD ปี 1955

• LPD เป็นพรรคฝ่ายขวาใหม่ที่ก่อตั้งขึ้นแล้วยิงยาวเป็นรัฐบาล 38 ปี
• ใช้ระบบมุ้ง ทำให้ dynamic ของการเมืองภายในพรรคสูงมาก และเน้นปฏิบัตินิยมเพราะต้องสร้างผลงาน มากกว่าอุดมการณ์
• ฐานเสียงสำคัญของ LPD คือชาวนา
• นโยบายต่างประเทศ อิงตามอเมริกาหมด ทำให้มั่นคงปลอดภัย
• ใช้การประสาน 3 ชนชั้นหลัก คือ นักการเมืองของ LPD, ข้าราชการ และนักธุรกิจ เรียกว่า Japan, Inc.
• จะเห็นปรากฎการณ์ ข้าราชการเกษียณอายุมาสมัคร LPD จำนวนมาก

ความพ่ายแพ้ของ LPD ปี 1993

• สภาพสังคมที่เปลี่ยนไปจากเดิม ประกอบด้วย สัดส่วนของชาวนาลดลง, มีสื่อแบบใหม่ๆ เพิ่มมากขึ้น, การถือกำเนิดของ NGO, ญี่ปุ่นทรงพลังด้านเศรษฐกิจมากจนต้องเปลี่ยนจากลูกน้องของสหรัฐ เป็นคู่แข่งทางการค้า
• LPD ที่เสียงสนับสนุนน้อยลงเรื่อยๆ จึงแพ้การเลือกตั้งในปี 1993
• รัฐบาลใหม่ที่ขึ้นมาเน้นการลด regulation และเปิดเสรีมากขึ้น
• LPD ยังกลับมาได้อีก แต่ไม่แข็งแกร่งเหมือนเดิมอีกแล้ว